Düşünün ki bir gözlük, siz göz kırptıkça, yemek yedikçe, hatta çenenizi sıktıkça kendi enerjisini üretiyor; kendi kendini şarj ediyor. Northwestern Üniversitesi araştırmacılarının geliştirdiği GlassTENG, işte bu fikir üzerine kurulu. Gün içinde hiç düşünmeden yaptığımız hareketleri elektrik enerjisine dönüştürüyor. Başkaca marifetleri de var. Göz kırpma, çene sıkma ve konuşma gibi hareketleri ayırt edebiliyor; nabız titreşimlerini de algılayabiliyor. Böylece GlassTENG, yüz hareketlerinden enerji üretmenin yanı sıra bu hareketleri tanımayı da mümkün kılıyor. Göz kırpmak nasıl elektrik üretiyor? GlassTENG, triboelektrik etki adı verilen bir fizik kuralından yararlanıyor. Hani bir balonu kazağınıza sürttüğünüzde saçlarınızın havalandığı olur ya… İşte bu olayın temelinde, iki farklı malzemenin temas edip ayrılmasıyla elektrik yüklerinin oluşması yatıyor. Gözlükteki ince sensörler de benzer bir mantıkla çalışıyor. Yüzümüz hareket ettikçe sensörlerin içindeki özel katmanlar birbirine temas edip ayrılıyor. Bu hareket, sensörlerin elektrik sinyalleri üretmesini sağlıyor. Burun köprüsü, şakak ve kulak çevresine yerleştirilen üç sensör, nabız atışının oluşturduğu küçük titreşimleri de yakalayabiliyor. Bu sayede sistem, kalp atış hızını takip etmek için de kullanılabiliyor. Şarj ihtiyacını azaltabilecek kadar az enerji tüketiyor GlassTENG'deki sensörlerin toplam güç tüketimi yalnızca 4,1 mikrowatt. Toplanan veriler ise Bluetooth üzerinden başka cihazlara aktarılabiliyor. Gözlüğü şarj etme derdi tarihe mi karışıyor diye düşünebiliriz. Hemen cevaplayalım: Henüz değil. Sensörlerin hareketlerden enerji üretebilmesi, sistemin tüm bileşenlerinin pilsiz çalıştığı anlamına gelmiyor. Ancak GlassTENG'in gelecek hedefleri arasında, enerji üretiminden veri aktarımına kadar tüm bileşenlerin bir arada çalıştığı, tamamen pilsiz bir sistem geliştirmek var. Diş sıktığınızı bile anlayabiliyor Araştırmacılar, GlassTENG'i 20 kişi üzerinde test etti. Göz kırpma, kaş kaldırma, diş sıkma, dişleri birbirine vurma, yemek yeme ve konuşma olmak üzere altı farklı hareketi inceleyen sistem, bunları yüzde 93,8 doğrulukla ayırt etti. Dişleri birbirine vurma hareketinde bu oran yüzde 99'a, çene sıkmada ise yüzde 96'ya ulaştı. Peki, bu özellikler ne işe yarayabilir? GlassTENG, ileride farkında olmadan diş sıkan kişileri uyaran veya yeme alışkanlıklarını takip etmeye yardımcı olan sistemlerde kullanılabilir. Kalp atış hızını takip etmek de ihtimaller arasında. Yalnız henüz yolun başında: GlassTENG, bütün bu özellikleri sunan ve günlük kullanıma hazır bir gözlük değil; şimdilik araştırma aşamasında. Ancak yüz hareketlerinden enerji üretebilen ve bu hareketleri tanıyabilen bir gözlük geliştirilmesi, tamamen pilsiz giyilebilir teknolojiler için son derece önemli bir adım olarak karşımızda.